Heeft jouw huisgenoot schulden? Let op, want gerechtsdeurwaarder mag ook jouw spullen meenemen.

Radio 2-luisteraar Rik contacteert het consumentenprogramma ‘WinWin’ met een pijnlijk verhaal. “Onze zoon is onlangs uit zijn woning gezet omdat hij de huur niet meer kon betalen. Hij heeft ook elders schulden gemaakt. We praten niets goed van hoe hij zijn leven aanpakt, maar we hebben hem opnieuw in huis genomen. Het blijft tenslotte je kind en we laten hem niet op straat slapen.”

De zoon van Rik is intussen officieel gedomicilieerd op het adres van zijn ouders, maar dat kan lastige gevolgen hebben voor zijn ouders. Ze verwachten binnenkort bezoek van een deurwaarder. “Ook de inboedel van de ouders kan wettelijk gezien in beslag worden genomen”, bevestigt gerechtsdeurwaarder Caroline De Mey.

Een inbeslagname komt nooit uit de lucht vallen en een deurwaarder mag ook niet zomaar je spullen meenemen. “Er worden altijd eerst aanmaningen verstuurd om mensen aan te sporen om hun schulden te betalen. Als dat niet lukt, dan kan de schuldeiser een gerechtsdeurwaarder inschakelen. Maar voor dat mag gebeuren, moet er eerst een vonnis van een rechter zijn. Of een uitvoerende titel of officiële akte als de schuldeiser een overheidsdienst is, zoals bijvoorbeeld een belastingdienst.”

Wanneer een gerechtsdeurwaarder komt aankloppen om je inboedel in beslag te nemen, worden de spullen niet meteen meegenomen, legt De Mey uit. “Eigenlijk komen we eerst langs om een inventaris te maken van de goederen die zich op de woonplaats bevinden.”

“Als je met verschillende mensen feitelijk samenwoont dan gaat de wet ervan uit dat alles wat er zich op dat adres  bevindt, toebehoort aan alle mensen die daar wonen. De goederen mogen dus ook gebruikt worden om de schulden van een van de bewoners terug te betalen aan de schuldeisers.”

Toch zijn er manieren waarop Rik kan voorkomen dat zijn eigen spullen openbaar worden verkocht om de schulden van zijn zoon af te lossen. “Als je kunt aantonen dat de spullen geen eigendom zijn van de schuldenaar, dan kan je die laten schrappen van de lijst. Om aan te kunnen tonen wie de werkelijke eigenaar is van bepaalde goederen, moet je bewijzen verzamelen, zoals facturen of aankoopbewijzen.”

Het is niet de deurwaarder zelf die daarover mag beslissen. “Die bewijsstukken kan je voorleggen aan de beslagrechter en die oordeelt dan of de goederen van de lijst mogen geschrapt worden.”

De rechter kan allerlei bewijzen in overweging nemen. “Als de persoon die schulden heeft nog niet officieel bij jou inwoont, is het een goed idee om vooraf een inventaris op te maken van al je spullen. Zo kan je bewijzen dat die er al stonden voor die persoon er kwam wonen. Zelfs oude familiefoto’s waarop bepaalde meubels al te zien zijn, kunnen als bewijs dienen.”

Na het opmaken van het inventaris heb je een maand de tijd om een procedure bij de beslagrechter op te starten. “Daardoor kan een deurwaarder ten vroegste na een maand de goederen echt komen ophalen. Die worden dan openbaar verkocht via een fysieke of online veiling. Maar in de praktijk gebeurt dat zelden. We proberen vooral te vermijden dat het zo ver moet komen en we hebben altijd de bedoeling om tot duurzame oplossingen te komen.”

De wet heeft ook een lijst opgesteld van spullen die nooit mogen worden in beslag genomen. Daarop staan onder andere het bed en beddengoed van het gezin, levensmiddelen en brandstof die het gezin voor een maand nodig heeft en mobiele telefoons.